Thời trang bền vững & lựa chọn của người tiêu dùng tử tế

“Liệu thời trang đang thật sự trở nên bền bừng hơn hay concept bền vững lại tiếp tục là một xu hướng mới mà ngành công nghiệp này đang tại ra để đành lừa người tiêu dùng?

…Để được xem là bền vững đúng nghĩa, thương hiệu có thể phải thay đổi toàn bộ các khía cạnh và công đoạn liên quan đến hoạt động kinh doanh của mình. Để có thể đo lường được tính “bền vững”, diễn đàn lãnh đạo Global Fashion Agenda đã đề ra một danh sách tám đề mục ưu tiên hàng đầu của thời trang bền vững bao gồm: một chuỗi cung ứng tuyệt đối minh bạch, quyền lợi về an toàn của người lao động, năng lượng được sử dụng một cách tối ưu và vật liệu may mặc phải được tái sử dụng. Nếu thương hiệu chỉ chấm mút một hai món để gọi là có “bền vững” thì chẳng những không thay đổi được gì mà còn khiến tình hình tệ thêm. Chẳng hạn như việc giảm thiểu nhựa sử dụng một lần không thay đổi được khả năng đàm phán của 90% người lao động may mặc toàn cầu về quyền lợi và tiền công rẻ mạt của họ. Việc sử dụng organic cotton sẽ không thực sự thân thiện với môi trường, nếu như không có động thái nào để thay đổi sức ép của việc khai thác cạn kiệt tài nguyên nước ở những khu vực sản xuất cotton của thế giới (như Ấn Độ và Trung Quốc). Khi đó, nếu cứ ra rả thông điệp về bền vững thì một thương hiệu sẽ dễ dàng bị liệt vào hàng “greenwashing”, nghĩa là dùng khái niệm bền vững như một mồi câu khách hàng chứ không thật sự có tâm đóng góp vào tính bền vững của nền công nghiệp thời trang cả”.

(Trích từ một bài viết cực hay của em Thư Vũ trên tạp chí Joy – Issue 2)

Khái niệm bền vững mình đã được tiếp xúc từ cách đây 10 năm lúc còn là du học sinh, nhưng để thật sự có cái nhìn thấu đáo và mối quan tâm sâu sắc hơn tới chủ đề này thì phải đến 2 năm trở lại đây mình mới đủ duyên để tiếp xúc, tìm hiểu, và bóc tách được phần nào đó của vấn đề.

Trước đây, mình có thói quen mua sắm hồn nhiên đối với các sản phẩm thời trang, đơn giản là vì sở thích được thay đổi, làm mới bản thân, tìm niềm vui trong những vật chất dễ dàng bỏ tiền mua được. Nhưng khi nhận thức được trách nhiệm của người tiêu dùng đối với ngành thời trang nói riêng, và môi trường nói chung, mình đang dần thay đổi thói quen mua sắm. Tủ quần áo của mình không còn xuất hiện quá nhiều món đồ fast fashion mặc-vài-lần-rồi-vứt, đã-lâu-không-mặc hay chưa-mặc-lần-nào, mà thay vào đó là những món đồ từ có thương hiệu với form dáng được chăm chút, chất lượng tốt, dù giá cao gấp nhiều lần nhưng mình có thể mặc đi mặc lại và tự hào vì giá trị của chúng, những món đồ 2nd hand. Thậm chí đối với những kiểu trang phục hiếm khi mặc lại, mình còn sử dụng ứng dụng thuê trang phục, vừa tiết kiệm, vừa đỡ lãng phí (sẽ kể chi tiết hơn ở 1 bài viết khác). Vì suy cho cùng, như Thư nói, “có bao nhiêu tổ chức môi trường hay thời trang bền vững được thiết lập, thì mọi thứ vẫn sẽ diễn biến rất chậm nếu người tiêu dùng vẫn tiếp tục với thói quen mua sắm và tiêu dùng vô tội vạ”.

Uniqlo là một trong những thương hiệu hàng đầu đã xây dựng được quy trình sản xuất thời trang bền vững. Có thể bạn chỉ mới đem lòng yêu Uniqlo bởi thiết kế đơn giản nhưng tinh tế, công năng tiện ích cho từng loại trang phục, giá cả phải chăng đối với dòng thời trang casual (thời trang thoải mái hằng ngày), dịch vụ tốt, nhân viên tận tâm; thì có lẽ bạn nên bước thêm một bước nữa tiến sâu vào câu chuyện sản xuất và xây dựng thương hiệ để thêm phần yêu mến và cảm phục họ.

Với mỗi sản phẩm, trước khi tung ra thị trường, Uniqlo mất nhiều năm để cân nhắc về chất lượng sản phẩm, nguồn nguyên liệu, quy trình sản xuất. Tạp chí LifeWear mùa Xuân – Hè có bài viết về Pacific Jeans – công ty may được thành lập từ năm 1984 tại Bangladesh. “Từ năm 2019, công ty đã may và hoàn thiện quần jeans cho Uniqlo. Nhà máy của họ đã được chứng nhận Vàng từ chương trình LEED O+M, một hệ thống của Mỹ công nhận hiệu quả sử dụng năng lượng và thân thiện môi trường.” Sản xuất quần jeans thôi mà sao nghe có vẻ phức tạp vậy? Ừ, là vậy đó! “Xử lý quần denim cần rất, rất nhiều nước. Mà nước là một tài nguyên hữu hạn.” Denim là một loại vải được làm từ vải loại vải cotton dệt chéo rất bền và được gia cố bằng đinh tán ở các điểm quan trọng để kéo dài tuổi thọ, thường được dùng may quần jeans và nhiều sản phẩm khác. Vì người tiêu dùng sản phẩm thời trang đều yêu cái đẹp, nên người ta muốn những chiếc quần thật phong cách. Do đó, Uniqlo và đơn vị sản xuất đã phải không ngừng nghiên cứu và phát triển những phương thức bền vững mới, chẳng hạn như sử dụng công nghệ giặt ozone để làm bạc về mặt vải giúp tiết kiệm nước hơn và sử dụng máy cắt lazer đảm trách các chi tiết làm bạc và rách, những hiệu ứng lưa thưa trên đùi đến những vết sờn trông như đã mặc thật lâu. Trước đây, họ phải thao tác thủ công bằng đá bọt, hóa chất, giấy nhám mà bụi mịn từ quá trình này sẽ khiến cho nhà xưởng không được sạch sẽ cũng như nguy hại đến sức khỏe con người.

Đó chỉ là một trong hàng trăm nghìn câu chuyện về một dòng sản phẩm quần jeans rất gần gũi với người sử dụng chúng ta. Bạn có thể tưởng tượng để cho ra đời rất nhiều sản phẩm khác nhau, để đáp ứng các tiêu chí bền vững thì sẽ tốn nhiều công sức và gặp nhiều trở ngại như thế nào. Đã vậy, ngoài việc định hướng người tiêu dùng sử dụng thời trang tinh giản và chắc bền để giảm thiểu sự lãng phí, Uniqlo còn giải quyết luôn cả vấn đề rác thải thời trang bằng việc chăm chút đến từng đường kim mũi chỉ trong quá trình sản xuất để hạn chế những sản phẩm không đạt chuẩn phải bỏ phí nguyên liệu, sử dụng rác thải nhựa, tái chế, làm thành vải cho một số trang phục thể thao, hay cho phép người tiêu dùng mang đến cửa hàng những sản phẩm Uniqlo họ không còn sử dụng nữa để Uniqlo có thể làm mới lại và trao tặng cho những hoàn cảnh khó khăn,…

Có thể ai đó sẽ nói thời trang bền vững không dành cho tất cả mọi người. Nhưng mình có niềm tin đó dành cho Uniqlo. Uniqlo có thể dành cho tất cả mọi người, miễn bạn là người tiêu dùng tử tế, có sự quan tâm và trách nhiệm đối với môi trường và các vấn đề chung của xã hội. Khi càng ngày càng có nhiều người tiêu dùng đặt mối quan tâm đúng chỗ, thì các nhãn hàng bắt buộc phải đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng, thật sự dấn thân vào con đường thời trang bền vững, và giá thành sản phẩm cũng sẽ giảm theo. Khi đó, thời trang bền vững sẽ dành cho tất cả mọi người. Chúng ta còn một tương lai dài phía trước để “hái quả” từ những “hạt mầm” gieo xuống hôm nay.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *